Zorgrobot Sara toont potentie voor welzijn in woonzorginstellingen

In de studie is gekeken naar de inzet van SARA in combinatie met het meetsysteem HUME van Mentech bij 28 cliënten met dementie en 28 cliënten met een verstandelijke beperking. De inzet van SARA en HUME vond plaats specifiek bij cliënten met onbegrepen gedrag. Medewerkers zijn geïnterviewd en er zijn veldnotities verzameld. De studie bestond uit een nulmeting, drie weken effectmeting en een nameting.

Belangrijkste bevindingen
Uit de resultaten blijkt dat de robot het werk van zorgmedewerkers kan verlichten. Hoewel de inzet van SARA geen significant effect had op de tijd die zorgmedewerkers besteedden aan het omgaan met stress en onbegrepen gedrag, werd er wél een significante afname waargenomen in de tijd besteed aan ADL-zorg. Deze ervaren verlichting van taken draagt bij aan het werkplezier van zorgmedewerkers. Uit de kwantitatieve gegevens bleek een beperkte impact op de levenskwaliteit van cliënten met dementie, maar uit kwalitatieve gegevens bleek wel verbetering in stemming en gedrag bij cliënten. Het effect van SARA hing duidelijk af van de aansluiting bij het cognitieve niveau, de voorkeuren en de situatie van de cliënt.
Zorgtechnoloog Lenneke van Hout van Zorggroep Elde Maasduinen geeft aan dat ze potentie ziet maar dat de interventie idealiter meer moet aansluiten bij de cliënt (zowel bij de persoonlijke interesses als het cognitieve niveau) en bijdraagt aan een concreet doel zoals meer rust tijdens maaltijden of minder roepgedrag.

Succesfactoren voor implementatie
De studie onderstreept dat een succesvolle inzet van SARA afhankelijk is van een aantal randvoorwaarden: Zo spelen onder andere de gebruiksvriendelijkheid en betrouwbaarheid van de technologie mee. Maar ook goede afstemming op de wensen en het cognitieve niveau van cliënten en draagvlak binnen het zorgteam zijn belangrijk. Duidelijke communicatie, persoonlijke ondersteuning en het betrekken van medewerkers bij het implementatieproces vergroten de kans op succes aanzienlijk. Cliënten zijn doorgaans positief over SARA. “Bij momenten van overprikkeling zetten wij SARA in om cliënten de nabijheid te geven die ze dan nodig hebben. Vooral tijdens individuele zorgmomenten merken we dat SARA echt het verschil kan maken, juist wanneer we als zorgmedewerker niet altijd direct aanwezig kunnen zijn”, aldus begeleider Tamara van Drie – Morgenrood.

Vervolgstappen en toekomstperspectief
Verdere investeringen in doorontwikkeling van SARA en aandacht voor implementatiestrategieën zijn nodig om het volledige potentieel te benutten. Het uiteindelijke doel is persoonsgerichte, toekomstbestendige zorg waarin technologie een ondersteunende rol speelt.
Met de toenemende druk op de langdurige zorg door vergrijzing, complexere zorgvragen en personeelskrapte, is innovatie noodzakelijk.
Innovatiemanager Elianne Cissen van VGZ zorgkantoor: “Het onderzoek naar inzet van de zorgrobot SARA heeft veel waardevolle inzichten opgeleverd. Bijvoorbeeld dat de SARA met name potentie heeft voor zorgorganisaties die gericht zijn op innovatie.”